“Ik las recent een interview met Nick Balthazar, film-, TV- en theatermaker, klimaatactivist en de man achter allerhande (cultuur)projecten rond klimaatverstoring, mentale gezondheid en solidariteit. De quote die vooraan op de voorpagina stond, trok direct mijn aandacht: ‘Fatalisme is een luxe die we ons vandaag niet meer kunnen veroorloven’.
Uit het artikel dat volgde, begreep ik dat deze uitspraak ook mooi de levensvisie van deze bekende Gentenaar samenvat: in plaats van bij de pakken neer te zitten door het overweldigende en overwegend negatieve nieuws over het klimaat, de samenleving of de wereld waarin we vandaag leven, focust Nick Balthazar op actie. Volharding, activisme en pacifisme zijn volgens hem de enige juiste weg.
Gaat er hier ergens een AFS-belletje rinkelen?
Verder in het interview vraagt de journalist of Nick nog hoopvol is. Balthazar antwoordt het volgende: ‘We zullen onderhand verder moeten met de moed der wanhoop, waar we het ook over hebben in het toneelstuk ‘For Rosa’. Het verhaal van de jonge Benjamin Van Bunderen Robberechts die zijn vriendin Roza verloor in de overstromingen van 2021 en dan maar activist werd om voor de rest te proberen redden wat er te redden valt. Omdat fatalisme een luxe is die we ons niet meer kunnen permitteren. Wie vandaag optimist is, heeft de krant niet gelezen. Maar met enkel pessimisme zijn we nog nooit ergens geraakt. Er is slechts één oplossing over: activisme. En pacifisme in plaats van passivisme.’
Pacifisme in plaats van passivisme: een gedachte die we als AFS-ers – wij die mee willen bouwen aan ‘a more just and peaceful world’ – ook scherp moeten houden.
Ook wij worden geconfronteerd met een wereld waarin het steeds moeilijker wordt om visa te regelen voor onze programma-deelnemers, waar subsidies voor internationalisering en wereldburgerschap verdwijnen, waarin overheden niet meer willen investeren in internationale ontmoetingen of wereldburgerschapseducatie en waarin een aantal AFS-partners kreunen onder een extreemrechts, populistisch of totalitair beleid.
Het lijkt vandaag moeilijker dan ooit om zaadjes voor vrede te planten. AFS Rusland moest de deuren sluiten, AFS Tunesië moet in hibernatie omdat de overheid de organisatie niet meer erkent, AFS USA is al haar subsidies kwijt. Ook wij verloren dit jaar de helft van onze werkingsmiddelen en ons totale budget voor toegankelijkheid en inclusie.
Maar moeilijk gaat ook. Wij stammen af van ambulanciers die een beetje vrede, verlichting en troost op de slagvelden van de Eerste Wereldoorlog wilden brengen. Wij wisten onszelf sinds toen al 10 keer heruit te vinden.
We zijn meer dan ooit relevant en nodig om polarisatie tegen te gaan, populisme tegen te spreken, de wereldburgers van morgen de kans te geven om te groeien, bruggen te bouwen die onze superdiverse samenlevingen en gekke wereld vandaag nodig hebben.
Dus dankjewel voor de reminder, meneer Balthazar!
We gaan niet capituleren. Ook na 112 jaar zijn we dynamisch en flexibel genoeg om onszelf heruit te vinden. En om bij te dragen aan die vredevolle en rechtvaardige wereld.
Ja, we hebben het nieuws gezien, maar dat motiveert ons enkel om het AFS te zijn dat de wereld vandaag nodig heeft. Overheden en wereldleiders mogen ons verhaal misschien niet steunen (en dat in tal van verschillende gradaties), maar ze gaan ons niet stoppen.
Het nieuws maakt ons niet depressief. Want doemdenkerij leidt tot stilstand. ’Hoop‘ daarentegen kan een vaardigheid worden die je inzet voor vooruitgang, een bewuste keuze om te blijven handelen.
Beste AFS-dromers, -gelovers, -sympathisanten en -activisten: let’s keep up the good work!
Ik wens jullie een hele fijne en hoopvolle zomer!
Caroline Steyaert
Algemeen Directeur AFS Low Lands”